ที่สุดของความทุกข์ – หลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ
แม้คนที่ปฏิบัติกิจถึงขั้นพระอรหันต์ พระผู้มีพระภาคก็ตรัสว่า
"ถึงที่สุดแห่งทุกข์".....ยังไม่เรียกความสุขอยู่นั่นเอง
เรียกว่า....ปฏิบัติจนจิตหลุดพ้นจากความทุกข์.....ท่านตรัสว่า
"ถึงที่สุดของความทุกข์....พอถึงตรงนั้นแล้ว ทุกข์มันก็'ดับ'ไปเลย
ที่สุดอยู่ตรงนั้น ไม่เรียกว่าเป็น'ความสุข' เพราะความสุขนั้นมันเป็นของ
ปรุงแต่ง ไม่มั่นคงอะไร
แต่บางครั้งต้องการให้ชาวบ้านเข้าใจ จึงใช้ภาษาว่า'สุข'บ้าง
เช่นตรัสว่า....'พระนิพพานเป็นสุขอย่างยิ่ง' ก็เพื่อให้ชาวบ้านที่ติด
ในความสุขเข้าใจในคำว่าสุขนี้ จะได้รู้ว่านิพพานนั่นมันเป็นสุขอย่างยิ่ง
ไม่ใช่สุขอย่างธรรมดาๆที่เรามีเราเป็นอยู่สุข เพราะการได้เงิน
ได้ข้าวของ ได้ลาภ ได้ยศ...อย่างนี้ชาวบ้านรู้ว่าเป็นความสุข แต่นั่น
มันไม่ใช่สุขชั้นยอด พระองค์ต้องการให้คนเข้าใจว่า.....
พระนิพพาน นั้นเป็นสุขชั้นยอด คือความดับทุกข์ได้...
พูดอย่างนั้นก็เพื่อให้เข้าใจความหมาย อันเป็นความสุขอีกแบบหนึ่ง
แต่ที่แท้ก็คือ....ถึงที่สุดของการดับทุกข์ นั่นเอง
"ทุกข์นี้เป็นสิ่งธรรมดาที่มีอยู่แก่คนทุกคน" แต่ว่าทุกข์มันก็มี'เหตุ'
ไม่มีเหตุก็เกิดขึ้นไม่ได้ พระองค์จึงได้สอนเรื้องเหตุของความทุกข์
ให้เราเข้าใจต่อไป แล้วก็สอนว่า...'ทุกข์นี้ เป็นเรื่องดับได้'...แล้วสอนต่อไปอีกว่า
'จะดับทุกข์ได้โดยวิธีใด'....เท่ากับสอนให้เรารู้ว่า เรามีโรค... แล้วก็สอนให้รู้ว่า
โรคมันเกิดจากอะไร...แล้วก็สอนให้รู้ว่าโรคนี้มันรักษาได้...รักษาได้โดยวิธีใด...
บอกไว้แจ่มแจ้งชัดเจน...ตั้งแต่เบื้องต้น..ท่ามกลาง. .ที่สุด เป็นคำสอนที่สมบูรณ์
เพื่อความดับทุกข์ดับร้อนของชาวโลกโดยแท้.......
"ถ้าเรานำหลักเหล่านี้มาใช้ ในชีวิตประจำวัน
เราก็จะพ้นไปได้...จากความทุกข์ความเดือดร้อนได้"
ที่สุดของความทุกข์ – หลวงพ่อปัญญานันทภิกขุ
ธรรมเทศนาของหลวงพ่อ - 12 ก.ค. 2536
